Heb je €100.000 belegd? Dan betaal je in 2027 als alleenstaande ongeveer €915 box 3-belasting. Dat is ongeveer €37 meer dan in 2026.
In dit artikel reken ik het stap voor stap voor je uit. Ik gebruik daarbij de cijfers uit de Prinsjesdagstukken van september 2026. Zo weet je waar je rekening mee kunt houden.
Welke box 3-cijfers gelden in 2027?
Drie cijfers zijn belangrijk voor je berekening. Het belastingtarief blijft 36 procent. Het heffingsvrij vermogen stijgt van €59.357 in 2026 naar €60.098 per persoon in 2027. Voor overige bezittingen geldt in 2027 een forfaitair rendement van 6,37 procent.
Onder overige bezittingen vallen bijvoorbeeld aandelen, ETF's, obligaties en crypto.
Voor bank- en spaartegoeden geldt een ander percentage. Voor 2027 is dat voorlopig 1,27 procent. Voor schulden is het voorlopige percentage 2,70 procent. De percentages voor banktegoeden en schulden worden later definitief vastgesteld.
Ter vergelijking: in 2026 geldt voor overige bezittingen een forfait van 6,00 procent. In 2027 rekent de fiscus dus met een hoger rendement op je beleggingen. Daardoor kan je belasting stijgen, ondanks het hogere heffingsvrije vermogen.
Hoe werkt box 3 eigenlijk?
Bij de standaardberekening van box 3 kijkt de Belastingdienst niet naar wat je werkelijk met je beleggingen hebt verdiend. De Belastingdienst rekent met vaste rendementspercentages. Dat noemen we het forfaitaire rendement.
Over het berekende rendement betaal je vervolgens belasting.
Voor deze standaardberekening telt je vermogen op 1 januari. Wat je later in het jaar koopt of verkoopt, verandert deze forfaitaire berekening in principe niet.
Waarom is dat belangrijk om te weten?
Je kunt daardoor belasting moeten betalen terwijl je beleggingen in dat jaar weinig opleveren of zelfs dalen.
Daar staat tegenover dat er een tegenbewijsregeling bestaat. Is je werkelijke rendement lager dan het rendement waarmee de Belastingdienst rekent? Dan kan de berekening op basis van je werkelijke rendement voordeliger zijn.
Daar zitten wel belangrijke voorwaarden aan. Verderop lees je hoe dat werkt.
Hoe reken je het uit bij €100.000 belegd?
We nemen een alleenstaande met €100.000 aan ETF's en geen schulden. Omdat al het vermogen uit beleggingen bestaat, kunnen we de berekening eenvoudig maken.
Eerst trek je het heffingsvrij vermogen af. €100.000 min €60.098 is €39.902.
Daarna bereken je het forfaitaire rendement. 6,37 procent van €39.902 is ongeveer €2.542.
Over dat bedrag betaal je 36 procent belasting. Dat komt uit op ongeveer €915 box 3-belasting in 2027.
In 2026 zou je bij dezelfde €100.000 aan beleggingen ongeveer €878 betalen. De stijging is dus ongeveer €37.
Wat betekent €915 in de praktijk?
€915 is ongeveer 0,92 procent van je totale vermogen van €100.000.
Behaal je in een jaar 4 procent rendement, dan is dat €4.000. Een box 3-heffing van €915 is dan bijna een kwart van dat bedrag.
Maar je werkelijke rendement en je forfaitaire box 3-berekening zijn twee verschillende dingen. Heb je een laag of negatief werkelijk rendement? Dan kan de tegenbewijsregeling ervoor zorgen dat je uiteindelijk minder belasting betaalt.
Hoeveel betaal je bij €250.000 of €500.000?
Hoe hoger je belegde vermogen, hoe hoger de aanslag wordt. Het heffingsvrij vermogen blijft namelijk een vast bedrag.
We nemen opnieuw een alleenstaande zonder schulden, met het volledige vermogen in beleggingen.
Bij €250.000 aan beleggingen betaal je in 2027 ongeveer €4.355. In 2026 was dat ongeveer €4.118. Dat is een stijging van ongeveer €237.
Bij €500.000 aan beleggingen betaal je in 2027 ongeveer €10.088. In 2026 was dat ongeveer €9.518. Dat is ongeveer €570 meer.
Bij €100.000 is het verschil met 2026 dus beperkt. Bij een groter belegd vermogen merk je de stijging van het forfait naar 6,37 procent veel sterker.
Scheelt het of je spaart of belegt?
Ja. Dat verschil kan groot zijn.
Staat dezelfde €100.000 volledig op een bank- of spaarrekening? Dan geldt voorlopig een forfait van ongeveer 1,27 procent in plaats van 6,37 procent.
Bij een heffingsvrij vermogen van €60.098 komt de box 3-belasting dan uit op ongeveer €182. Bij €100.000 aan beleggingen is dat ongeveer €915.
Let wel op: het percentage voor banktegoeden over 2027 is nog voorlopig. Het definitieve percentage wordt pas later vastgesteld.
Een lagere box 3-heffing is op zichzelf ook geen reden om al je beleggingen om te zetten in spaargeld. Rendement, risico, inflatie en je beleggingshorizon spelen ook een rol.
De inflatie in Nederland kwam in augustus 2026 bijvoorbeeld uit op 3,3 procent.
En met een fiscale partner?
Met een fiscale partner is het gezamenlijke heffingsvrije vermogen twee keer zo hoog. In 2027 gaat het om €120.196.
Hebben jullie samen €100.000 aan vermogen in box 3? Dan blijft dat onder het gezamenlijke heffingsvrije vermogen. In dat voorbeeld betaal je via de forfaitaire berekening dus geen box 3-belasting.
Betaal je minder als je beleggingen dalen?
Dat kan, maar het gebeurt niet automatisch.
Via de tegenbewijsregeling kun je je werkelijke rendement doorgeven. De Belastingdienst vergelijkt vervolgens de forfaitaire berekening met de berekening op basis van je werkelijke rendement. De voordeligste berekening wordt gebruikt.
Onder werkelijk rendement vallen onder meer ontvangen rente en dividend. Ook waardestijgingen en waardedalingen van bijvoorbeeld aandelen en crypto tellen mee.
Er is hierbij een belangrijk verschil met de normale forfaitaire berekening. Bij het berekenen van je werkelijke rendement geldt géén heffingsvrij vermogen. De Belastingdienst kijkt naar het werkelijke rendement over je totale box 3-vermogen.
Je kunt daarom niet simpelweg zeggen dat de tegenbewijsregeling voordelig is zodra je rendement lager is dan 6,37 procent.
Ook tellen veranderingen tijdens het jaar mee bij het werkelijke rendement. Koop je bijvoorbeeld halverwege het jaar beleggingen? Dan telt het rendement vanaf dat moment mee.
Bewaar daarom je jaaroverzichten en andere gegevens van je bank of broker goed. Daarmee kun je je werkelijke rendement onderbouwen.
Wat gebeurt er met box 3 in 2028?
Dat is op dit moment nog onzeker.
Het plan is nog steeds om vanaf 2028 over te stappen naar een nieuw box 3-stelsel op basis van werkelijk rendement. De Tweede Kamer nam de Wet werkelijk rendement box 3 in februari 2026 aan. De Eerste Kamer heeft er nog niet definitief over gestemd.
Rond Prinsjesdag 2026 heeft het kabinet vier mogelijke routes voor de toekomst van box 3 beschreven.
Een mogelijkheid is om het huidige wetsvoorstel aan te passen en vanaf 2028 in te voeren. Een andere mogelijkheid is om dit stelsel als tussenstap te gebruiken en later over te gaan naar een volledige vermogenswinstbelasting.
Er liggen ook scenario's waarbij het huidige wetsvoorstel wordt ingetrokken of waarbij vanaf 2028 voor meer beleggingen een vermogenswinstbelasting gaat gelden.
Bij een vermogenswinstbelasting wordt een waardestijging in principe pas belast als je de winst realiseert, bijvoorbeeld bij verkoop.
Welke route uiteindelijk wordt gekozen, staat nog niet vast. Voor 2027 blijft het huidige forfaitaire systeem met de tegenbewijsregeling het uitgangspunt.
Moet je nu iets veranderen?
Voor veel beleggers is het niet nodig om direct iets te veranderen vanwege deze box 3-cijfers.
Alleen naar belasting kijken geeft namelijk geen compleet beeld. Verkopen en later opnieuw instappen kan kosten met zich meebrengen. Ook kun je in de tussentijd koersbewegingen missen.
Kijk daarom vooral naar je totale financiële situatie. Welk geld heb je binnen een paar jaar nodig? En welk geld kun je langere tijd missen?
Dat onderscheid kan ook belangrijk zijn als je kijkt naar mogelijkheden zoals pensioenbeleggen. Vermogen dat binnen een fiscale pensioenregeling valt, valt tijdens de opbouw in principe niet in box 3. Daar staan wel voorwaarden en regels tegenover.
Wil je dat overzicht eindelijk op orde brengen? In mijn gratis live webinar laat ik zien hoe je in één weekend een beleggingssysteem opzet dat blijft werken, ook als de regels in Den Haag weer veranderen. Inclusief uitgebreide Q&A. Er is beperkt plek.
Veelgestelde vragen
Ik licht graag nog een aantal veelgestelde vragen toe:
Hoeveel box 3-belasting betaal ik in 2027 over €100.000 belegd vermogen?
Als alleenstaande betaal je in dit voorbeeld ongeveer €915. We gaan daarbij uit van €100.000 volledig belegd vermogen, geen schulden en de forfaitaire berekening. Met een fiscale partner en samen €100.000 vermogen blijf je onder de gezamenlijke vrijstelling van €120.196.
Hoe reken ik mijn box 3-belasting zelf uit?
Heb je alleen beleggingen en geen schulden? Dan kun je voor een snelle berekening het heffingsvrij vermogen van je vermogen aftrekken. Vermenigvuldig het resterende bedrag met 6,37 procent. Over de uitkomst betaal je 36 procent belasting.
Heb je ook spaargeld of schulden? Dan wordt de berekening uitgebreider, omdat voor iedere categorie een ander rendementspercentage geldt.
Wat is het heffingsvrij vermogen in 2027?
Het heffingsvrij vermogen is €60.098 per persoon. Voor fiscale partners samen is dat €120.196. In 2026 is het €59.357 per persoon.
Wat is het forfait voor beleggingen in 2027?
Voor overige bezittingen geldt in 2027 een forfaitair rendement van 6,37 procent. In 2026 is dat 6,00 procent.
Waarom is het forfait voor beleggen zoveel hoger dan voor sparen?
De percentages worden op een andere manier vastgesteld. Voor overige bezittingen kijkt de overheid naar langjarige rendementen. Het percentage voor banktegoeden sluit meer aan bij actuele renteontwikkelingen en wordt daarom pas later definitief vastgesteld.
Welke datum telt voor box 3?
Voor de forfaitaire berekening is 1 januari de peildatum. Je bezittingen en schulden op die datum vormen de basis van de berekening. Bij de tegenbewijsregeling op basis van werkelijk rendement kunnen veranderingen tijdens het jaar wel meetellen.
Gaat box 3 in 2028 veranderen?
Dat is nog niet definitief. Het wetsvoorstel voor een nieuw stelsel is aangenomen door de Tweede Kamer, maar nog niet definitief behandeld door de Eerste Kamer. Het kabinet heeft in september 2026 vier mogelijke routes voorgelegd. Welke route wordt gekozen, is nog niet duidelijk.
Laatst inhoudelijk gecontroleerd: 22 september 2026 · Auteur: Nick van Belzen, oprichter van Investing Nomads. Nick belegt sinds 2012 en schrijft alle artikelen op deze site zelf.
Bronnen: Prinsjesdagstukken en informatie over het Belastingplan 2027, Kamerstukken over de toekomst van box 3, de Belastingdienst en het CBS. De rekenvoorbeelden gaan uit van een alleenstaande, zonder schulden, met het volledige vermogen in beleggingen, tenzij anders vermeld. De plannen voor 2027 zijn op het moment van schrijven nog niet allemaal definitief. Bedragen en regels kunnen tijdens de behandeling veranderen. Zie je een rekenfout, laat het weten. Dan passen we het aan.
Investing Nomads is een educatief platform. Nick van Belzen is geen financieel adviseur of belastingadviseur en beschikt niet over een AFM-vergunning. Dit artikel vormt geen persoonlijk financieel, fiscaal of beleggingsadvies. Jouw situatie kan afwijken door bijvoorbeeld schulden, een tweede woning, groene beleggingen of een fiscale partner. Schakel bij twijfel een fiscalist of financieel adviseur in.
